Leeuwarder Courant (8 juli 2005)

Hotze Klots kaatst en schaatst
door Fedde Dijkstra

De eerste complete Friestalige strip over de kaatssport is zo goed als klaar. De makers, tekenaar Aart Cornelissen (40) en tekstschrijver Otto Gielstra (53), overhandigen hun eersteling maandagochtend tijdens de Merke aan twee beroemde kaatsers: Chris Wassenaar en de inmiddels tachtigjarige Hotze Schuil.

De namen Chris en Hotze komen ook in de strip voor. De makers houden het erop dat gelijkenis met bestaande personen louter toeval is, maar kaatsliefhebbers zien beslist bekende trekken in sommige personages, zoals de veteranen langs de lijn of de voorzitter van de Permanente Commissie.



Tekenaar Aart Cornelissen komt uit Amsterdam en is twee jaar geleden in Friesland neergestreken. "Wat me hier is opgevallen is de beleving van sport in het algemeen, zoals je die nu ook ziet rond Pieter Weening, en in deze hoek van de provincie van het kaatsen in bijzonder.

Het kaatsen beschouwde hij aanvankelijk als folklore. Maar toen hij zag hoe een PC-winnaar helemaal uit zijn dak ging en werd bejubeld als een echte held, begreep hij: "Dit is écht wat". In Makkum is hij er intussen achter gekomen "hoe kaatsen beleefd wordt, hoe het in de genen van de mensen zit".

Cornelissen heeft een halve baan bij de GGZ maar werkt daarnaast als illustrator. Via Albert Sieswerda, de voorzitter van de Makkumer kaatsvereniging, kwam hij in contact met Otto Gielstra, de man van de Stichting Ald Makkum. "Otto bleek ook uitgever, drukker, sportliefhebber en kaatsliefhebber. Een mooie combinatie."

Gielstra is betrokken bij een humoristisch krantje dat elk jaar met de Makkumer Merke verschijnt. Voor dit 'flauwekulkrantje', zoals hij het zelf noemt, maakten de beide mannen vorig jaar een eenmalige kaatsstrip van een bladzij. Die viel in de smaak en tijdens het nachtkaatsen besloot het duo een compleet stripverhaal te maken. In ruim een half jaar klaarden ze de klus.

Hun held Hotze Klots komt uit een beroemd kaatsgeslacht, maar wil eerst niets van die sport weten. Als een oude visser hem meeneemt op een boottochtje, komt er plots een vrouwenhand met een gouden kaatshandschoen uit het water. Hierna komt het kaatstalent in Hotze naar boven. Naruurlijk moet hij heel wat tegenslagen overwinnen voor hij uiteindelijk als PC-winnaar wordt ingehaald. Het verhaal telt 38 pagina's in zwart-wit. Cornelissen werkt in allerlei technieken en stijlen, maar voor een strip stelt hij duidelijkheid voorop. "Niet te ingewikkelde perspectiefhoeken. Ik heb veel zwart gebruikt, silhouetachtige vormen en achtergronden. Marten Toonder kan dat meesterlijk.

De scène met de 'goudene keatswant' doet denken aan de 'lady of the lake' uit de Arthur-legendes, en zo zitten er meer mythische elementen in het verhaal. De Merlijnachtige oude visser geeft Hotze kajapoetolie te drinken, een soort levertraan die hij trekt uit een pijlstaartrog. Het lijkt op doping, maar een echte toverdrank is het niet: uiteindelijk moet Hotze zijn eigen talent in goede banen leiden om een echte winnaar te worden. Daarbij wordt hij geholpen door een zeemeermin, die hem aan het slot ziet wegvaren naar nieuwe avonturen.

Een vervolg komt er zeker, want Gielstra en Cornelissen hebben de smaak te pakken. Maar Hotze blijft niet kaatsen: volgende keer gaat hij het ijs op om aan de Elfstedentocht mee te doen. Cornelissen is een fervent schaatser. Helaas hebben zijn eerste Friese winters weinig natuurijs opgeleverd. "Ik zoek mijn toevlucht op Thialf maar na 150 keer linksaf wil ik gewoon een keer rechtsaf." 

De Makkumers zijn niet over een nacht ijs gegaan met hun kaatsstrip. Ze gebruikten de kaatsdocumentatie van Albert Sieswerda, lieten Pieter Breuker als kenner van het Fries en het kaatsen corrigerend werk doen, en riepen de hulp van kaatser Peter Rinia in voor een aantal kaatstips, die als extraatje aan het boek zijn toegevoegd. Ook de spelregels worden in een paar bladzijden uitgelegd. Maar of dat voor niet-ingewijden voldoende zal zijn, betwijfeld Gielstra. "Net foar niks stiet der oan de ein dat je it better in kear dwáán kinne."

Vervolgstrips over fierljeppen of skûtsjesilen zien de makers er niet meteen van komen. "It moat net te oubollich wurde", vindt Gielstra. "Ik zie hem eerder reizen maken als Kuifje", verwacht Cornelissen. Hotze zou bijvoorbeeld aan de hand van kaatsballen en andere attributen langs andere landen kunnen trekken waar gekaatst wordt: België, Frankrijk, Spanje, Ierland, Mexico. De Makkumer stripmakers krijgen meteen zin in een studiereis. "Van de opbrengst van dit boek gaan we wereldreis maken langs alle kaatslanden van de wereld."

Vorige